Trang đặc biệt

Tưởng nhớ chị Nguyễn Thị Hoàng Hoa

 

Viết cho hai người đă khuất

Trước hết tôi phải nhận là tôi chưa từng gặp chị Hoa lần nào, chưa từng nh́n thấy h́nh ảnh chị ra sao, nhưng nay nghe tin chị Hoa mất, tôi cảm thấy bàng hoàng, tôi chợt nhớ đến một người quen ngày xưa ở Nhật, đó là anh Đoàn Văn Tho, chồng chị, người đă qua đời cách đây một vài năm.

***

Tôi nhớ lại khoảng vài năm trước 1975, anh Tho là người kohai của tôi ở công học bộ trường đại học Kobe. Nếu nói đến Tho, ai ngày xưa hoặc học ở vùng Kansai, hoặc chỉ ghé qua vùng Kobe-Osaka cũng đều biết đến anh Tho, người lưu học sinh "hiền lành như con gái". Tho có mái tóc oăn tự nhiên, có gương mặt hao hao phương Tây, có đôi mắt đầy t́nh cảm và nhất là nụ cười hiền hoà, khiêm tốn lúc nào làm người ta thấy dễ mến dễ thương. Nói thêm một chút, anh Tho c̣n có cái b́nh dị của người con trai lớn lên ở miền Tây Nam Bộ.

***

Ngày xưa tôi nghe đến tên chị Hoa cũng là do anh Tho nhắc nhở. Lúc đó tôi học cao học ngành Điện-Điện Tử, c̣n anh Tho học học bộ về Thổ Mộc. Hai học khoa kế bên nhau nên tôi thường gặp ông kohai nầy trong một thư viện nhỏ ở giữa hai buildings, hai đứa gặp nhau thường chỉ trong năm mười phút, thường ngồi đọc báo hoặc nói chuyện đời. Tôi nhớ rơ có lần Tho đang đọc sách, chợt ngẩng đầu lên hỏi tôi một câu: "Anh lên Tokyo chơi, anh có nghe ai nói đến chị Hoa lần nào chưa ?". Tôi hơi ngạc nhiên nên nói: "Chưa nghe tên, ai vậy ?". Thế là anh Tho có dịp nói đến chị với tất cả sự quư mến trong ḷng, tôi nhớ câu "comment" xanh dờn của ông kohai nầy về chị Hoa: "Anh mà gặp chị Hoa, nghe chị nói chuyện một lần, bảo đảm anh sẽ thay đỗi cách nh́n về đàn bà con gái VN ngay". Tôi c̣n nhớ anh Tho nhắc đến tên chị Hoa cho tôi nghe rất nhiều lần, lần nào cũng có vẽ ngậm ngùi, giống như người ta nói đến một chuyến tàu đă nhổ neo ra khơi, càng nói đến càng chỉ để tăng thêm nỗi cô quạnh trong ḷng.

***

Thế là biến cố 75 xảy ra, tôi c̣n nhớ giọng diễu cợt của anh Tho: "Báo nói là Sài g̣n đă kaiho sareta, không biết dịch làm sao sang tiếng Việt bây giờ ? "Được" hay "bị" giải phóng ?". Lần tôi gặp anh Tho cuối cùng cũng trong thư viện đó, Tho nói với tôi anh rất muốn sang học ở Ecole Polytechnique ở Montreal và b́nh luận rằng: "Ở đây ḿnh đi học với mấy ông thầy vô danh tiểu tốt nầy, thật là hỏng cả một đời trai" và c̣n nói thêm, giọng hóm hỉnh:  "Khi anh không thấy tôi là biết ngay tôi đi xứ khác rồi, khỏi từ giả nhau nhen". Mấy tháng sau tôi không c̣n gặp lại Tho nữa, nghe đâu anh đi sang Pháp.

***

Mùa hè năm 1979, tôi gặp lại một vài người bạn thân cũ của anh Tho ở New York, mọi người nói là họ đều ngạc nhiên khi nghe tin anh Tho và chị Hoa đă lập gia đ́nh với nhau ở Paris. Tôi chợt nhớ đến lời anh Tho nói về chị Hoa lúc c̣n ở Nhật, tôi không ngạc nhiên chút nào. Tôi biết ngay anh Tho đă gặp lại người thần tượng của ḷng ḿnh năm xưa, tôi biết chắc chắn chị Hoa sẽ sống hạnh phúc với người đàn ông hiền hậu đó.

***

Má hồng phận bạc.

Ai cũng ngỡ ngày xưa chị cắt khúc ruột ra đi sang Pháp là một sự đau đớn lớn mà ít người đàn bà nào khác phải gặp. H́nh như gian nan vẫn chưa hết với chị hay sao, cách đây một vài năm ǵ đó tôi lại nghe tin muộn là anh Tho đă qua đời v́ ung thư phổi, tôi nghĩ ngay đến chị và hai cháu trai, ḷng buồn sót xa mà không biết làm sao gửi đến chị và hai cháu một tiếng phân ưu. Tôi chỉ biết tin là hai cháu trai đă lớn, lúc đó đă vào hay đă ra đại học rồi, chắc cũng không phải là gánh nặng quá lớn cho chị

Nay lại nghe tin chị mất, tôi lại lần nữa bàng hoàng. Lần đầu tiên tôi nghe tin cả hai vợ chồng người ḿnh biết đến, c̣n trẻ tuổi hơn ḿnh mà nay đều đă qua đời. Th́ ra kiếp phù sinh nầy đúng là ngắn ngủi, ngắn như một giấc mộng huỳnh lương:

" Tử sinh sinh tử là chi ?
Gẩm trong giấc mộng cũng b́ như nhau."

Tôi chỉ cầu mong sao cho anh chị được b́nh yên trong cỏi hư vô. Với cái t́nh mà anh Tho đă dành cho chị Hoa như tôi đă biết năm xưa, tôi tin chắc là khi chị bước qua bên kia bức màn vô minh ngăn chia giữa sự sống và sự chết, chị Hoa sẽ không phải cô đơn quạnh quẻ như lúc ngày xưa sang Pháp, tôi biết chắc anh Tho đă chờ đón chị với một nỗi hân hoan.

Và tôi xin cầu mong cho trong một kiếp nào, nếu hai người c̣n nặng nghiệp phải trở lại cơi dương gian nầy, xin ơn trên sẽ cho anh chị đến với nhau, trọn t́nh trọn nghĩa sống bên nhau cho đến buổi bạc đầu.

Nguyễn Việt Sơn