Chuyện John Muir

Huỳnh Văn Ba - Exryu USA  (*)

John Muir là một nhà tiền phong của phong trào bảo vệ giới Nguyên-sinh, giới Thiên-nhiên của Mỹ quốc vào giữa thế kỹ thứ 19, trong một thời kỳ mà đa số dân Mỹ c̣n mê muội với cái ư tưởng là dùng thiên nhiên để phục vụ con người dù rằng có phải đưa đến sự tàn phá của môi trường thiên nhiên, cả môi trường nhân sinh như ta thấy đang diễn ra ngày nay ở Trung Quốc, Ấn Độ, v.v.

Sinh ra ở xứ Scotland, gia đ́nh John Muir di dân sang Mỹ vào năm 1849 và định cư ở tiểu bang Wisconsin. Vốn là một sinh viên ngành thảo mộc, John Muir rẩt yêu chuộng giới thiên nhiên, đă từng đi ngàn dặm trên chân ḿnh từ Indiana đến Florida. Vào năm 1868, John Muir sang San Francisco xong rồi lập tức lên viếng vùng mang tên là "Yosemite". Yosemite thời đó ít có người da trắng đặt bước tới, nơi đó chỉ được nghe qua những giai thoại của người da đỏ: "một nơi quá hoang-dă, chỉ có thú dữ, núi cao tuyết phủ hiểm trở và thần linh ngự trị". Đối với John Muir, đến viếng nơi nầy chẳng khác ǵ như Vũ Lăng t́m đến Đào Hoa Nguyên (chuyện của Đào Tiềm), làm cho ông ta say mê sững sờ ... (mời xem thêm tập h́nh Yosemite)

Sau khi khám phá ra vùng thiên-thai có một không hai của cỏi người, John Muir đi chu du khắp nước truyền bá những điều ǵ ḿnh đă chứng kiến cho dân gian nghe. Ông kể lại những cảnh lạ của thung lũng Yosemite với những tảng đá hoa cương khổng lồ như Half Dome và El Capitan, những cây redwood đồ sộ cao đụng mây và tạo ra mưa với sương sớm, những cụm thông Douglas fir, Ponderosa pine cao nghệu mang đầy rong riêu lichen, những hồ đọng nước trong veo nằm trên đỉnh suối cao hơn 1 cây số, những cảnh hùng vĩ của miền sơn lâm Sierra qua những tác phẩm sưu khảo và biên soạn của ông.

Chuyện của John Muir kể đă làm thay đổi ḷng người như là xoay dời núi sông - từ chỗ tham lam muốn chiếm hữu mọi vật không có chủ, đến chỗ muốn bảo tồn thế giới tự nhiên vô ngôn bất lực, chiêm ngưỡng thiên nhiên và quyết tâm bảo vệ cái đẹp của tạo hóa cho thế hệ tương lai ngàn đời.

Như là một khoa học gia về địa chất có tài khảo sát vô song, John Muir đă nhận thấy cái sức mạnh của băng-hà và sức nước từng cạo gọt sường núi Sierra Navada hàng triệu năm trước để tạo ra thung lủng Yosemite hay Kings Canyon ngày nay dù rằng thời đó ít có người nhận biết đến hiện tượng nầy, thậm chí có nhiều phản luận gay gắt với ông. Như là một triết gia, John Muir rất sùng bái giới thiên nhiên , ông là một Avant-garde - “đại lăo tiền bối” cho cái được gọi là "Naturalist" - Vâng, ông là một Champion của danh từ nầy. Chính nhờ sự thuyết phục của John Muir, tổng thống Theodore Roosevelt và quốc hội Mỹ đă đống ư cho thiết lập công viên quốc gia Yosemite vào năm 1890, đấy là một national park thứ ba của Hoa Kỳ sau Yellowstone và Sequoia N.P.

Với cái nh́n thấu hiểu quá khứ trở về hàng triệu năm trước, với cái quyết tâm muốn giữ ǵn bảo vệ (conserve and preserve) cái gia tài trời ban cho thế gian nầy và truyền lại cho hàng ngàn thế hệ sau ta, John Muir quả là một bật tổ sư của trào lưu Naturalist, là một khoa học gia xuất chúng lỗi lạc, hoặc giả ta có thể khen rằng: "Đây mới là kẻ của đỉnh cao trí tuệ thực thụ của loài người" chăng?

Nhàn-sĩ Huỳnh văn Ba

--------

*Đọc thêm về John Muir: xin click vào http://en.wikipedia.org/wiki/John_Muir

xem thêm nguyên tập h́nh : Sequoia và Kings Canyon National Park

 

 

* Anh Huỳnh Văn Ba (67, Meisei - Tokyokyouikudai - Todai) không những là một nhiếp ảnh gia trong gia đ́nh Exryu, anh Ba c̣n là vận động viên về leo núi, xe đạp và nuôi bonsai. Anh Ba và anh Vơ Văn Thành (68, Nodai) đă từng dùng xem đạp đi khắp nước Nhật và xuyên lục địa Hoa Kỳ. Qua những lần đi này anh Ba đă có nhiều tác phẩm h́nh ảnh khắp nơi. Anh H.V. Ba hiện đang làm việc và sinh sống tại Ohio.

Cảm tưởng xin gởi về