KHU VƯỜN CỦA MẸ

 

“Cái c̣ cơng nắng qua sông ...”
Câu thơ xưa đối với tôi là một ám ảnh.

Thử h́nh dung một buổi chiều êm ả, yên b́nh ở một làng quê nào đó, bên ḍng sông vắng. Một bóng c̣ bay qua nghiêng chao đôi cánh vàng hoe sắc nắng, một bức tranh đơn sơ và buồn, gợi bao niềm cảm xúc.

Ở một góc nào đó theo cảm nhận chủ quan về triết lư đời người, cái c̣ biểu trưng cho h́nh ảnh người mẹ, người chị và việc “cơng nắng qua sông” hàm chứa nỗi buồn cho thân phận về sự thay đổi đă hoặc đang diễn ra.

Sao lại cơng nắng qua sông? Bên kia sông thiếu nắng hay cơng theo chút kỷ niệm mà bay về phía khác?

Tôi nhớ mẹ! Mẹ đă cơng theo kỷ niệm cho một sớm mai nào bay đi, bay về một quê xứ khác, một chân trời khác. Chút nắng vàng mang theo là những hạt giống các loại rau, hoa của quê nhà. Những ngày định cư tại Nhật ba mẹ có được một ngôi nhà nhỏ, và một khu vườn nhỏ. Cái không gian nhỏ hẹp ấy đủ để mẹ tạo ra những h́nh ảnh gợi nhớ về quê hương trong chuỗi dài ngày tháng ly hương.

Mẹ đă gieo trồng những loại rau, hoa trong khu vườn ấy. Những luống rau lên xanh, mỗi cành hoa ươm nụ là mỗi nhắc nhớ về một quăng đời, về một quê xứ đă phút chốc xa xôi.

       

Dĩa rau mẹ luộc, dĩa đậu mẹ xào, không chỉ là một món ăn thêm vào khẩu phần, mà c̣n là một nhắc nhớ, một hoài vọng. Đôi khi nó không c̣n là một món ăn đơn thuần của việc làm ngon miệng mà trở thành món ăn của ḷng vợ thương chồng, ḷng mẹ thương con, của ḷng hoài hương chan chứa.

Có ai đó bảo vạn vật đều có hồn. Hồn của con người gọi là linh hồn, hồn của con vật gọi là giác hồn, hồn của cây cỏ gọi là ảo hồn. Cái cơi mênh mông huyền bí ấy tôi không rành rơ. Nhưng tôi tin rằng khu vườn mẹ ngày càng xanh tốt và phong phú sắc màu là nhờ công lao chăm bón và tâm t́nh của mẹ dồn vào đây, như dồn những nỗi niềm vào khoảng không gian riêng biệt của ḿnh.

Tôi nói đến điều ấy là nói đến những xúc cảm của ḿnh khi đứng ngắm khu vườn mẹ, đặc biệt là khoảnh ao nhỏ mẹ trồng rau muống, không chỉ v́ hạt giống từ quê nhà mang sang, mà v́ những đốm hoa li ti trắng tím dập dờn trên bề mặt. Rồi không biết từ đâu một cánh c̣ bay về lủi thủi cuối bờ ao.

Khu vườn nhỏ của mẹ c̣n ẩn chứa biết bao nhiêu điều thơ mộng. Mùa xuân trên xứ người, những buổi chiều tôi ngồi lặng yên trong khu vườn ấy, nh́n những cánh hoa đào bay lả tả trên không, tựa đàn bướm nhỏ màu hồng nhạt đậu lên những cánh hoa dại màu vàng tươi của ánh mặt trời, đậu lên cỏ lá xanh non mơn mởn, và trải dài trên mặt ao, dập dềnh xao động theo làn gió xuân.

Những cánh hoa xoay xoay trong gió, biết sẽ rụng về đâu, như phận người, phận đời. Rồi ngày mai biết sẽ ra sao?

Cành hoa mai của mùa xuân quê nhà như thuộc về một sinh quyển khác, một thế giới khác với cách thụ cảm khác. Mỗi loài hoa mang một dáng vẻ, sắc thái khác nhau tôi không bận ḷng so sánh, chỉ ngầm cám ơn mẹ với khu vườn mở ra đầy rẫy tâm t́nh, dù cho có một cái ǵ đó buồn buồn.

Rồi thời gian phủ chụp lên đời sống bao lớp đổi thay, tuổi thanh xuân của ḿnh và của mẹ dần trôi xa măi. Bao đớn đau, luyến tiếc, ngậm ngùi, nhớ nhung khi mẹ không c̣n nữa. Mẹ đă ra đi vĩnh viễn , giă từ những đắng cay, oan nghiệt của cuộc đời. Chấm dứt nỗi niềm tha hương, chấm dứt nỗi niềm đau đớn về một quê xứ đă hơn một lần bỏ đi, vội vă chia ĺa, chấm dứt nỗi nghiệt oan đời sống khi trót mang thân phận làm người.

Tôi cúi mặt trong khu vườn mẹ, nghe nỗi buồn đơn lẻ cứ lớn dần lên. Dù thiếu tay người chăm bón, chiếc ao rau muống vẫn c̣n xanh v́ hạt giống mẹ gieo ngày xưa tự sinh sôi. Và đời ḿnh cũng vậy, bên những cụm hoa tím trắng li ti, vẫn con c̣ lủi thủi bờ ao mà ai biết đó có phải là con c̣ xưa cũ ?

Ơi những “cái c̣ cơng nắng qua sông” một lần bay trong trí nhớ, một lần bay rong trong nỗi buồn của từng ngày tháng phiếm du, bay trong quá khứ đời người tan hoang mờ mịt, cho tôi thắp lên một nén tâm nhang của ḷng tưởng niệm, cho khu vườn mẹ măi xanh trong cơi hồn ḿnh.

Mẹ ơi ! Chặng đường trước mặt vẫn là chặng đường con phải đi, có thể là đổ vỡ, có thể là tan ră những ước mơ, biết bao nhiêu ngả rẽ, bao nhiêu nhánh sông mà nhánh sông in h́nh cánh c̣ ngày cũ vẫn đầy vơi trong nước mắt.

Lại một mùa xuân nữa đang về ...

Khu vườn nầy con sẽ vun xới lại, vun xới nỗi niềm nhớ nhung mẹ phải đeo mang, như con vẫn đeo mang về một quê hương đă xa biệt ngh́n trùng ...

Mỹ Nga

Texas, 2015