1946-2021: 75 năm Hiệp Định Sơ Bộ

Tuyên bố “dùng Tây đuổi Tàu” có đúng với sự thật không?


Văn Lang Tôn-th
t Phương
 

1945 Jul-17:

Hi Ngh Postdam bt đu (cho đến 1945-08-02) Quyết đnh v Vit Nam: Ly vĩ tuyến 16 làm ranh gii tm thi, quân Anh s vào phía Nam, quân Trung Quc (ng Gii Thch) s vào phía Bc ca Vit Nam đ gii gii quân Nht.

Ti Hi Ngh, đi din Pháp yêu cu “toàn vn ch quyn ca Pháp  Đông Nam Á  (nghĩa là Indochina). Hi Ngh chp thun yêu cu này” (“During the conference, representatives from France request the return of all French pre-war colonies in Southeast Asia (Indochina). Their request is granted [Source: “History Place: The Vietnam War – Seeds of Conflict, 1945-1960.” https://www.historyplace.com/unitedstates/vietnam/index-1945.html)

[Chú ư: Hi Ngh chp thun yêu cu ca Pháp cho nên c quân Anh ln quân Tưng Gii Thch đu s phi rút lui, giao VN li cho Pháp]. 
 

1945-08-02:

Hi Ngh Postdam bế mc. Ngay sau khi biết đưc quyết đnh Potsdam (quân Tưng s vào min Bc Vit Nam), Đi s Pháp Pechkoff đă đy mnh thương thuyết vi Trùng Khánh (ng).

V́ có s hin din ca quân Trung Quc (ng) min Bc, chính ph VNDCCH ca HCM trong thế chông chênh (“Ngay đến B Trưng Ni V Vơ Nguyên Giáp, hay Ch Tch HCM cũng tng b tm gi vài gi. Giây phút nào cũng lo s s b đo chính hay bt gi”) và phi c gng to dng mt b ngoài ḥa hp vi các chính đng khác, đc bit là VN Quc Dân Đng [Chính Đo 2011: “Hiệp Ước Sơ Bộ 6/3/1946 http://www.geocities.ws/xoathantuong/vnc_hiepuocsobo.htm]. Vn đ an nguy, cho nên HCM phi đy quân Tưng Gii Thch ra khi Vit Nam sm càng tt.  
 

1945-08- 15:

Nht Bn đu hàng vô điu kin. Hai tun sau, quân đi Trung Quc (Tưng Gii Thch) đi vào Vit Nam qua ngơ Vân Nam và Qung Tây. Vit Nam Quc Dân Đng (Vit Quc), Vit Nam Cách Mng Đng Minh Hi (Vit Cách) ln lưt tr v hot đng ti Vit Nam. 
 

1945-08 (cui tháng):

Quân đi Anh lên đưng đ vào Nam B. Nhưng tưng Douglas MacArthur ra lnh quân Đng Minh không đưc tiến vào nhng vùng quân đi Nht đang chiếm đóng cho đến ngày Nht Bn chính thc đu hàng (28 tháng 8). V́ băo, l đu hàng phi hoăn li (thành 02 tháng 9).  Vic tŕ hoăn ny “to cho thế lc Cng Sn VN có th́ gi đ ln lưt các phe phi-Cng-Sn trong t chc Vit Minh, tiêu dit đi lp, và cng c chc v trong chính ph[Marvin E. Gettleman, ed., Vietnam. Greenwich, Connecticut: Fawcett, 1965. Pp. 65–66]. 
 

1945-09-02: HCM  đc Tuyên Ngôn Đc Lp. Trong danh sách chính ph lâm thi đưc công b, HCM t khai lư lch là thuc v “Đng Quc Gia” [Chính Đo 2011, ibid]. 
 

1945-09-04:

Tun L Vàng” bt đu.  Dân Vit toàn quc đóng góp rt nhiu tin và vàng cho chính ph VNDCCH. 
 

1945-09-13:

Quân Anh đến Sài G̣n, tái vũ trang cho 1,000 quân nhân Pháp (cu tù binh ca Nht). Đám quân ny hp vi Trung Đoàn Bit Đng (5th Colonial Infantry Regiment commandos) ca Pháp va mi đến, đi đánh chiếm li nhng vùng Sài G̣n và các tnh Nam B
 

1945-09-23:

Vit Minh bt đu thương thuyết vi Pháp (cho đến 1946-02) đng thi “làm ḥa” vi quân Tưng (đang min bc v tuyến 20) như cung cp mt phn lương thc, nhu yếu phm cho quân Tưng; và dùng tin “quan kim”, “quc t” ca chính phng. 
 

1945-10:

Paris c Georges-Thierry D'Argenlieu (Đô Đc Hi Quân) sang Indochina làm Cao y (t mi đ thay cho tên cũ là “Toàn Quyn”) mang theo kế hoch mi ca Tng Thng Pháp De Gaulle:  Đưa vua Duy Tân tr v làm vua Vit Nam (vua Duy Tân t nn máy bay 1945-12-24). 
 

1945-11-11:

HCM gii tán Đng Cng Sn Đông Dương “nhm đánh la phe tư sn” [Chính Đo 2011, ibid, ly theo Hi Kư ca Hoàng Tùng]. 
 

1945-12-07:

Thương thuyết Pháp-Hoa (v vic đưa quân Pháp ra Bc) chính thc bt đu. 
 

1945-12 (cui tháng):

Đin tín ca lc lưng Anh Quc ( Sài G̣n, nhưng qua London) gi đến chính ph Úc:  “C vn chính tr ca B Tư Lnh Lc lưng Đng Minh ti Sài G̣n báo cáo rng chính quyn Pháp đó đă đưc thông báo ca Đi S Pháp ti Changking [đúng ra là “Chungking”, tc là Trùng Khánh) rng Tng Tư [Lnh] Chian[g] Kai Shek (Tưng Gii Thch) đă quyết đnh s rút quân Trung Hoa khi Đông Dương, phn bc vĩ tuyến 16, trong tương lai gn dù chưa xác đnh đưc ngày.” [Le Minh Khai: “Ct Tây, ct Tu và H Chí Minh”, http://www.dcvonline.net/2016/05/01/cut-tay-cut-tau-va-ho-chi-minh/  2016-05-01]

Quân Trung Quc (ng) có khong 100 ngàn ngưi vào cui năm 1945 [David Marr: “The Chinese Army enters Indochina, 1945”. “End of Empire”, Nordic Institute of Asian Studies (NIAS): http://www.chinaww2.com/2016/01/08/the-chinese-army-enters-indochina-1945/ ]. 
 

1946-02 (tng tun):

T́nh báo Pháp ghi nhn là Quc Dân Đng Trung Hoa đang có kế hoch thay chính ph HCM bng lc lưng Vit Nam Quc Dân Đng và Vit Cách (Đng Minh Hi), vi s tiếp tay ca các phe Đi Vit và t chc thân Nht đă b Vơ Nguyên Giáp đt ra ngoài ṿng pháp lut t tháng 9/1945. Mc đích ca KMT là loi b HCM và lp mt chính ph không Cng Sn. [Chinh Dao 2011, ibid].  
 

1946-02-16:

Trùng Khánh (Tưng GT) đng ư vi Pháp hn chót rút quân khi Bc Vit Nam vào ngày 30-3-1946. Mi tho thun song phương đưa đến Hoà Ưc Trùng Khánh 1946-02-28 (nghĩa là chc chn quân ng s rút. HCM có tuyên b “kư kết đ Pháp vào đui quân Tưng đi” không phi là s thc.  Câu “Thà ngi ct thng Pháp vài năm, c̣n hơn ăn ct thng Tu sut đi là trích ra t cun sách gc ca Paul Mus (Viêt-Nam: Sociologie d’une Guerre”. New York: Vintage Books, 1968, trang 119). Nhiu nhà nghiên cu sau này (ví d Lê Minh Khai, Ngô Nhân Dng) bác b v́ thiếu bng chng (http://www.dcvonline.net/2016/05/01/cut-tay-cut-tau-va-ho-chi-minh/ ) v́ Paul Mus ch nghe ai đó nói ri bo “tôi nghe t ngun tin đáng tin cy - je tiens de bonne source” ch không phi là nghe chính ông H nói ra. 
 

1946-02-28:

Hoà Ưc Trùng Khánh (va nói trên). 
 

1946-03-06:

Hip Ưc Sơ B.
 

*****

 

Các đim chính:

 

1.      Quân đi Trung Quc (Quc Dân Đng) c̣n đóng Vit Nam ngày nào, vic lt đ chính ph H Chí Minh càng có th xy ra.

2.      Vic quân Pháp tr li trên toàn cơi Indochina đă đưc đnh sn t Hi Ngh Postdam 07-1945, nghĩa là quân đi ca England và China (Tưng Gii Thch) s không li Vit Nam lâu. Pháp đă đàm phán chuyn quân Tưng rút v khi Hi Ngh Postdam va bế mc. 

3.      Gia tháng 2-1946 đă biết đưc quân Tưng s rút hết. Ngày 06-03-1946 mi có Hip Ưc Sơ B.

Ngn gn: Hip Ưc Sơ B không phi đ cho quân Tưng rút lui, mà đ công nhn quân Pháp tr li Bc B.

Vói Hip Ưc ny, HCM đưc Paris công nhn là mt chính ph, và an tâm rng quân Pháp s không trc tiếp đe da ḿnh (ln ông Giáp) như quân ca Tưng.

 

 

(06-03-2021)