Du kư Bhutan

 

Oct. 2018

 

Đọc báo nghe tin nguời ta ca tụng rất nhiều về Bhutan và Myanmar. Bhutan là một quốc gia hạnh phúc nhất thế giới, Myanmar là quốc gia Phật giáo hiền hòa, thân thiện, đã lôi kéo khá nhiều du khách hiếu kỳ thăm viếng các nơi này.

Đã nghĩ hưu bao nhiêu năm qua nhưng tôi không thích đi du lịch cho lắm. Một phần là tôi ớn đi máy bay vì sau mấy mươi năm làm việc ở công ty, không lên phi cơ để bay đi nơi này cũng phải đến nơi kia. Cái ám ảnh ngồi trong chiếc ghế chật hẹp suốt trong một thời  gian dài là một cực hình. Phần khác là tôi vẫn khoái ở nhà, mỗi sáng mang vợt ra sân tennis đấu láo với bạn bè.

Nhưng tôi đâu phải là người độc thân muốn làm gì cũng được. “Một nửa” của tôi còn đi làm, “một nửa đó" lúc nào cũng cố chắt chiu từng ngày nghỉ phép gom lại để kéo tôi đi đây đi đó. Thỉnh thoảng bảo rằng bây giờ còn đi đuợc mà không đi, sau này ngồi một chỗ lúc đó mà tiếc, mà tức ! Đi làm bao nhiêu năm nay dành dụm tiền bạc để làm gì, chết có mang theo đuợc đâu !

 Tôi nhủ thầm có gì mà tức với tiếc hổng biết nữa….Chết rồi thì thôi, chứ tiền bạc để lại thì thiếu gì nguời lo.

Thế rồi đầu năm nay tôi đuợc giao cho nhiệm vụ lên chương trình đi Bhutan và Myanmar ! Vì sợ tôi không thích mà làm cho qua loa, nhà tôi tìm đâu ( chắc là trên mạng ) 2 cái tours Bhutan và Myanmar đưa cho tôi bảo rằng đây là cái suờn của chương trình bao gồm các nơi chính mà chúng ta nên đi. Anh xem chúng ta có thể thăm viếng những nơi đó được không ! Một mệnh lệnh ngọt ngào !

Bhutan

38,000 Km2, dân số : 800,000

Nằm dọc theo cánh Đông của rặng Hy Mã Lạp Sơn, tiếp giáp với Nepal, Ấn độ, Myanmar và China, một quốc gia núi rừng rùng trùng điệp điệp với diện tich rừng hơn 70%.

Gặp mấy nguời quen ngoại quốc, tôi khoe tôi đi du lịch Bhutan.

Họ nhìn tôi hỏi “ Bhutan là nuớc nào , Ở đâu vậy? “

-        “ Bhutan là một quốc gia vùng Nam Á, gần Nepal và India"

-        “OK" và họ vẫn giữ nguyên guơng mặt ngơ ngác !

Bay vào Bhutan, tôi không có nhiều lựa chọn. Khởi hành từ Nepal, từ India, Thailand hoặc Singapore. Hình như mỗi công ty chỉ có 1 chuyến ra vào mỗi ngày.

Sau Bhutan, sẽ là Myanmar nên tôi chọn phi truờng Bangkok để bay vào.

Giá vé máy bay cũng khá “chảnh” ! Khứ hồi $800 so với giá vé California-Thailand là $670.

Bhutan có liên hệ mật thiết với India, Nepal, Sri Lanka, Maldive nên dân chúng các quốc gia này có thể vào du lịch thoải mái mà không bị nhiều ràng buộc. Nhưng nguời có quốc tịch khác du lịch Bhutan đều phải thông qua một công ty du lịch của xứ này, có nghĩa là ta không đuợc phép tự ngao du 1 mình, không có du khách ba lô ( du lịch ba lô chỉ dành cho dân của các nước thân thiết nói trên). Theo qui định giá tour ở Bhutan cho khách  “không thân thiết" là tối thiểu $250 một ngày cho mỗi người. Con số này có thể giảm chút ít nếu số khách trong group tăng lên.

Sao lại mắc thế ? Dạ thưa, 65% của số tiền này đuợc trao cho chính phủ Bhutan.

Sau khi chạy lòng vòng tìm economy tour có giá cả phải chăng, nhưng hầu hết họ đều có giá gần giống nhau. Ngay cả các tour của các công ty du lịch ở Viet Nam cũng có giá tiền không khác bao nhiêu.

Sau 1 vài emails liên lạc với Bhutan Travelers ( công ty du lịch Bhutan tôi tìm trên mạng ), tôi có đuợc cái cảm giác tin cậy công ty này và chuyển ngân 100% số tiền tour 6 ngày,  5 tháng truớc ngày khởi hành mà không lo lắng nhiều.

Không hiểu v́ sao tôi tin tưởng như vậy. Có lẽ tôi may mắn nên mọi sự đã có happy ending.

Sau 3 ngày ngao du  ở Bangkok, chúng tôi đáp máy bay DrukAir ( hăng hàng không của Bhutan) bay qua Paro, phi trường quốc tế duy nhất của Bhutan. Các cô tiếp viên hàng không của DrukAir không đẹp, không chuyên nghiệp so với các tiếp viên của các công ty hàng không của các nước tiên tiến, nhưng họ có tố chất mộc mạc, chất phát từ khuôn mặt đến ánh mắt.

Là chuyến bay duy nhất đáp xuống Paro trong thời điểm ấy, thủ tục nhập cảnh thật đơn giản và mau chóng.

Phi trường quốc tế Paro đây sao ? Phi trường quốc tế duy nhất của quốc gia có 800 ngàn dân, chỉ có 1 quầy đổi tiền duy nhất nằm phía trong trước khi qua hải quan. Không có gì cả, đơn sơ lắm làm mình cứ ngỡ là đang ở phi trường Phú quốc khoảng 10 năm về trước. Tôi cứ nghĩ là phía ngoài thế nào cũng nhộn nhịp hơn... nhưng.. tôi sai. Phía ngoài cũng không có ǵ cả, cũng chẳng thấy có ai ngoài các hành khách cùng chuyến bay !

 Đẩy hành lư ra ngoài th́ có anh tour guide và anh tài xế đang chờ.. Chúng tôi 4 người lên chiếc xe SUV Huyndai đi đến hotel.

Hotel Khang Khu nằm trên triền đồi cách phi trường Paro khoảng 5 phút, từ đây có thể ngắm toàn cảnh của phi trường quốc tế này. Chỉ có duy nhất 1 đường bay, không có taxi way, vì thế sau khi hạ cánh phi cơ phải tự u-turn để vào. Phía trước phi đạo là núi, phía sau là núi, bên phải là núi, bên trái là đồi ! Vâng, nó nằm gọn trong ḷng thung lũng v́ thế phi cơ lên xuống rất gấp để giữ một khoảng cách an toàn nhất định từ đỉnh các ngọn núi, ngọn đồi chung quanh. Sau này biết được Bhutan hiện chỉ có 8 phi công, còn lại tất cả là phi công người ngoại quốc.

Phi đạo không có đèn báo hiệu, không có đèn hướng dẫn phi cơ cho nên mới khoảng 5 giờ chiều, trời chập tối th́ không c̣n phi cơ nào lên hay xuống. Nhờ thế nên mặc dù là hotel nằm cạnh phi trường nhưng không có tiếng ồn khi đêm xuống..

 

Suốt chuyến đi,chúng tôi có cơ hội được ở trong các hotel loại resort khá sang trọng, duy chỉ một điều mà các bạn phải rất cẩn thận chú ý khi sử dụng nước nóng trong pḥng.

Hầu hết các resort chúng tôi ở qua, mỗi pḥng họ đều lắp đặt một lò nấu nước nóng riêng. Nhưng v́ dung tich lò khá khiêm nhường (chỉ khoảng 100 lit) nên việc cung cấp nước nóng có giới hạn. Khi một người vào tắm xong, người kể đến tốt nhất là không nên vào tắm ngay mà nên đợi khoảng 30 phút mới có đủ nước nóng cho ḿnh.

Chỉ vì việc này mà tôi đã bi cảm trong mấy ngày liên tiếp. Một kinh nghiệm đau thương !

Bhutan, một đất nước có 70% rừng núi nên rất ít đồng bằng. Hầu hết các thành phố nằm trong các thung lũng với đồi núi bao bọc xung quanh. Nhà cửa rãi rác trên triền đồi, triền núi với một kiến trúc giống nhau thành ra đơn điệu. Cấu trúc của phần mái nhà và phần cửa sổ rất độc đáo.

Người Bhutan theo chế độ mẫu hệ, và nhiều thế hệ trong gia tộc cùng sống với nhau duới một mái nhà vì thế rất nhiều căn nhà tuy nằm lẻ loi trông thật cô dơn, nhưng rất bề thế, rộng lớn 2-3 tầng.

Dân Bhutan không giết súc vật để làm thức ăn, không đánh bắt tôm cá. Thịt cá đều đuợc nhập cảng. Họ nuôi bò để lấy sữa, nuôi gà để lấy trứng. Có lẽ nguyên căn đó là một đất nuớc Phật giáo, không sát sinh.

Dân Bhutan vẫn còn giữ truyền thống tàng trữ thực phẩm khô cho mùa đông. Trong thời kỳ trồng trọt, gặt hái, hoa quả ngủ cốc đuợc cắt lát phơi khô để dành cho mùa đông gia rét không có thu hoạch.

 Từ thủ đô Thimpu đi thăm cố đô Punakha sẽ qua đèo Dochu ( mà nhiều nguời gọi là Duchula , “la” có nghĩa là cái đèo) một thắng cảnh không thể không dừng chân ghé lại để thưởng ngoạn và chụp hình.

Ở độ cao 3150m của đỉnh đèo Dochula, với bầu trời trong xanh ta có thể ngắm nhìn dãy Himalaya được tuyết bao phủ trắng xóa, trong đó nhoi lên cao là ngọn núi Masanggang 7150m nằm trong lãnh thổ Bhutan. Đây là lúc chúng ta dùng thử chức năng panorama của camera, kéo 1 đuờng dọc theo dãy núi để có được tấm hình trọn vẹn. Có lẽ các anh chị đam mê nhiếp ảnh sẽ khó lòng mà tiết kiệm thì giờ ở đây.

Cũng trên đỉnh đèo Dochula này, hoàng hậu đầu tiên của vua cha, tạm dịch là nữ hoàng mẹ của Bhutan đã xây 108 cái tháp ( stupas) để tưởng niệm 108 chiến sĩ đã hi sinh trong trận chiến dẹp quân nổi loạn. 108 tháp này được xây dọc theo nhiều vòng tròn vây quanh mô đất ngay giữa đỉnh đèo trông thật đẹp mắt, đã cuốn hút hầu hết khách phưong xa.

Đương kim hoàng đế của Bhutan là người con trai trưởng, con của hoàng hậu thứ 3, là 1 trong 4 chị em ruột  đều được tấn phong hoàng hậu. Nữ hoàng mẹ, nguời xây 108 cái tháp được nói ở trên là ngưởi mẹ cả của đương kim hoàng đế. Ông mới có 38 tuổi, được cha nhường ngôi lúc 26 tuổi, là người đã du học ở Hoa kỳ và Anh quốc, đương kim hoàng đế đang nổ lực thổi vào Bhutan luồng gió dân chủ của phương tây.

Rời Donchula tiếp tục lên đường đi Punakha.

Đường xá ở Bhutan khá chật hẹp. Là đất nước núi rừng, đường xá nối liền những thành phố lớn đều là những con đèo băng qua núi, hoặc chạy dọc theo triền núi nên phong cảnh rất đẹp, cái đẹp thiên nhiên, cái đẹp của núi rừng bát ngát vô tân.

Punakha cách thủ đô Thimphu 70km, nhưng phải mất 3 tiếng đồng hồ chạy xe, là thành phố tương đối ấm áp nên ruộng lúa ở đây thường được mùa.

Punakha là cố đô của Bhutan, nổi tiếng với Punakha Dzong, nằm ngay trên phần đất ngã ba của 2 con sông, sông Đực ( Pho Chhu) và sông Cái ( Mo Chhu) hợp lưu. Dòng nước chảy của sông Đực dũng mãnh, còn sông Cái thì êm đềm, hiền hòa. Có lẽ tên của 2 con sông được dân gian đặt cho.

Dzong là fortress, là cái thành trì được xây vào thế kỷ 17. Punakha Dzong là Dzong lớn nhất, đẹp nhất của Bhutan. Đẹp với cấu trúc cả bên ngoài và bên trong cùng với vị trí nên thơ của hai dòng sông hợp lại. Trước hết hãy vào trong Dzong để thưởng thức vẻ đẹp đặc trưng của các cấu trúc xây cất của dân tộc Bhutan. Hơi tiếc là không gian phía trong Dzong không được rộng rãi để ta có thể thu tất cả vào một tấm ảnh trọn vẹn.

Lên xe ra về xin đừng quên nhờ anh tài xế ngừng lại một nơi nào đó gần bờ sông để có thể xoay lại ngắm nhìn Punakha Dzong 1 lần nữa từ xa. Giờ mới thấy bức tranh thiên nhiên, được tạo thành bởi 2 dòng sông, giống như 2 cánh tay dang ra ôm lấy Punakha Dzong thơ mộng. Hãy ngưng dòng nước của hai con sông lại bằng những tấm hình kỷ niệm vì làm sao biết được ta có trở lại nơi này.

À, đừng quên rằng trên con sông Đực ( Pho Chhu), cách Punakha Dzong không xa, có một chiếc cầu dây ( Punakha Supension Bridge) nối liền 2 bờ sông, dài khoảng 180m.

Bề ngang cầu khoảng 1.5m vừa đủ cho 2 nguời qua lại thoải mái. Trên các dây treo của thành cầu, dân Bhutan treo vô số các tấm phứa vải nhỏ ( theo tập tục và niềm tin để cầu an trừ tà) đủ màu rất đẹp mắt lúc nhìn chúng phất phới trong gió giữa dòng sông.

Chiếc cầu được treo bằng những dây cáp căng từ bờ sông bên này qua bờ bên kia như một chiếc vơng. Đi bộ ra khoảng giữa cầu để tận hưởng cái cảm giác sợ hăi khi chiếc vơng cầu nhún lên nhún xuống theo sức nặng đang mang và đong đưa theo gió. Ta cũng thưởng thức được cái vẻ đẹp của ḍng sông với phong cảnh chung quanh từ trên độ cao này.

Hôm nay ở Meri Puensum resort, Punakha, chúng tôi may mắn nhận được căn pḥng nằm ở vị trí rất măn nguyện.. Nh́n qua cửa sổ là một bức tranh đồng quê. Một vài căn nhà phong cách Bhutan nằm trên những thửa ruộng bậc thang vàng óng ả, xa xa là những rặng núi bao quanh. Vào buổi sáng sớm lúc mặt trời sắp ló dạng, mở cửa bước ra ngoài balcon, ngắm nh́n một làn mây mỏng như tấm vải lụa bao phủ dăy núi phía xa, làm nổi bật màu vàng như đang khoe sắc của các thửa ruộng bậc thang cùng căn nhà màu nâu đậm trong những đám cây xanh. Đẹp như một bức tranh.

Có phải đây là cái mà người ta gọi là hạnh phúc của dân tộc Bhutan.

Có lẽ đúng thế khi tự ḿnh đứng trước một bức tranh sống động như thế trong một không gian yên tịch của buổi ban mai. Cái hạnh phúc đơn sơ, mộc mạc đang nhẹ nhàng len lỏi vào thân xác của một con người đến từ một đô hội xa xăm.

Làm sao đo được cái hạnh phúc này là bao nhiêu theo toán học, để xếp hạng nhất hay nh́ trên thế giới ???

Ngày cuối cùng ở Bhutan là ngày dành cho Paro Taktsang, mà người ta thường gọi là Tiger's Nest cho dễ ghi dễ nhớ. Tiger's Nest là tu viện nổi tiếng nhất Bhutan. Nếu không thăm viếng tu viện này th́ không thể bảo rằng ta đă du lịch đất nước hạnh phúc này.

Từ xa, ta thấy tu viện nằm ngạo mạn trên 1 vách đá mà trong văn chương tiếng Việt ta gọi đó là “trơ gan cùng tuế nguyệt”. Tu viện được xây năm 1692 trông giống như căn nhà dán lên vách núi đá dựng đứng trông thật là ngoan cố lẫn thêm một chút e ngại.

Thung lũng Paro nằm ở độ cao 2100m từ mực nước biển và Tiger's Nest nằm ở 900m cao hơn Paro.

Chúng tôi đă chuẩn bị tinh thần cho ngày hôm nay, với ư chí sẽ chinh phục mọi khó khăn hầu leo cho tới được tu viện để chiêm bái. Nhưng thật lo ngại v́ cái vụ thiếu nước nóng trong hotel sinh cảm hàn mấy ngày qua.

Con đường leo lên tu viện có 2 đoạn, ở giữa là cafeteria nơi du khách dừng lại nghỉ chân nạp thêm năng lượng cho doạn đường còn lại. Đoạn đầu là đường đất gồ ghề, lúc cao lúc thấp. Đoạn này nếu trời mưa ướt th́ chắc chắn rất khó đi v́ trơn trợt, đất bụi sẽ trở thành bùn lầy .

Đoạn sau là những bậc thang đá không bằng phẳng xây trên triền núi và hẹp vừa đủ cho 2 người qua lại sát xao, leo xuống mấy trăm bậc rồi lại leo lên mấy trăm bậc mới đến được tu viện.

Mặc dù bệnh cảm hàn đă hết nhưng để cho an tâm chúng tôi quyết định dùng lừa ( mule) cho đoạn đầu để dưỡng sức cho đoạn đường c̣n lại. Không phiên lưu mạo hiểm mặc dù chưa già nhưng cũng đã lớn tuổi !

Thật cảm ơn mấy chú lừa, các chú đă giúp chúng tôi đạt được ư nguyện hôm nay.

Theo truyền thuyết của Bhutan, cao tăng Padmasambhava là người đă có công mang triết lư Phật giáo vào đất nước này, và khoảng thế kỷ thứ 8 đă cưỡi một nàng cọp bay từ Tây tạng đến đây, ngồi thiền 3 năm 3 tháng 3 tuần 3 ngày 3 giờ trong hang động nằm phía dưới tu viện này. Cũng có một truyền thuyết khác rằng một hoàng hậu đă t́nh nguyện hóa thân thành 1 nàng cọp  để cho cao tăng cưỡi bay đến đây. Và đây là hang động thứ 13 mà cao tăng đă hành thiền.

Truyền thuyết nào đúng sai không thành vấn đề, truyền thuyết nào cũng được nhưng tu viện Tiger's Nest này quả là một kiệt tác mà tổ tiên của dân tộc Bhutan đă để lại cho con cháu và cho mọi người trên thế giới đến chiêm ngưỡng.

Trước bàn thờ Phật trong tu viện, ngồi xếp bằng nhắm mắt trầm ḿnh trong một không gian yên tĩnh. Ồ, một cảm giác nhẹ nhơm, một chút hạnh phúc lần nữa như đang bao quanh.

Đây là cảm giác của đất nước hạnh phúc ?

Không dám nói là hạnh phúc nhất thế giới.

Mà là cái cảm giác hạnh phúc tự nhiên của một người đă đến được nơi đây…..Tiger's Nest.

Cảm ơn tu viện.

Cảm ơn Bhutan.

 

5Cali