OKINAWA – MỘT THỜI ĐỂ NHỚ

Vũ Đăng Khuê

Chúng tôi nhận bản thảo của sách “Okinawa – Một Thời Để Nhớ” vào những ngày Phù Tang cuối thu, khi hồng diệp đă trang hoàng đồi núi khắp nơi và không khí lạnh đă bắt người ta thay áo ấm. Đây là một tập sách có thông tin chi tiết về những trại tị nạn và những thuyền nhân người Việt ở Okinawa – nơi từng là đảo quốc Lưu Cầu có nền văn hiến và ngôn ngữ khác biệt với phần c̣n lại của nước Nhật. Thoạt đầu, tưởng như đây là một tập tư liệu khô khan với những con số và sự kiện theo ngày tháng, nhưng mọi thứ không dừng lại ở đó…

Hàng chục cuộc phỏng vấn với nhân chứng sống, những lần cất công xin tư liệu như thể điệp vụ bất khả thi trong việc đàm phán với chính quyền Okinawa, những bài hồi tưởng về các chuyến vượt biên không thể nào quên, những h́nh ảnh quư giá tưởng như không thể nào sưu tầm được, những bài viết từ những người tưởng như không bao giờ cầm bút… tất cả những nỗ lực phi thường đó đă kết tinh trong quyển sách này. Sách về người tị nạn cộng sản đă nhiều và đă có từ những ngày đầu có người tị nạn, nhưng ở “Okinawa – Một Thời Để Nhớ”, độc giả sẽ t́m thấy được những điều rất đặc sắc, bố trí theo một tŕnh tự súc tích hoàn hảo và nội dung vô cùng phong phú. Hơn hết, quyển sách này c̣n giải đáp được thắc mắc những con người ngày xưa bây giờ thế nào, qua việc giới thiệu sơ lược về hiện tại của những người xuất thân từ Okinawa năm đó. Trong sách c̣n có tiếng nói của thế hệ hai, sinh trưởng ở nước định cư, nhưng lại biết về Okinawa và Việt Nam qua lời kể của người lớn. Song song đó, sách c̣n giới thiệu về “Dự án Okinawa” – một nỗ lực lớn lao để sưu tầm tư liệu và các hoạt động tri ân vùng đất đă cưu mang rất nhiều người trong cơn ly loạn. Một cuốn sách chứa tâm tư t́nh cảm và nguyện vọng của rất nhiều người, trải qua hai thế hệ, với niềm mong mỏi “Về Nguồn” được nung nấu và truyền thừa không ngơi nghỉ.

Những chàng trai trong đội banh trại tị nạn Okinawa

Chúng tôi tin rằng trong chừng mực nào đó, bạn đọc sẽ nh́n thấy được câu chuyện của bản thân và đồng cảm với những người cùng cảnh ly hương đă tự bạch trong sách. Đây không phải chuyện văn chương chữ nghĩa, nhưng c̣n là tiếng nói – hay chính xác hơn là tiếng kêu gào mănh liệt của những người Việt đă từng cắn răng nuốt lệ từ biệt quê cha đất tổ. V́ sao mô tả như vậy? V́ trong thế giới vật chất và đổi thay từng ngày như hôm nay, người ta có thể dễ dàng quên hoặc cố t́nh quên đi nguồn gốc của ḿnh, th́ nỗ lực để nhắc nhở chính ḿnh và con cháu về quăng đường đời tị nạn đắng cay, dường như là “tiếng kêu trong hoang địa” của ông thánh John The Baptist kêu gọi người ta sống đường ngay nẻo chính trong thời buổi suy vi. Nhưng may thay, khi việc thực hiện cuốn sách vừa khởi sự, tức thời nhất hô bá ứng, người người cùng tiếp tay tiếp sức, cho thấy ḷng dạ của những thuyền nhân năm xưa vẫn chưa phai màu son sắc, vẫn c̣n đau đáu nỗi khắc khoải về nơi ḿnh đă ra đi. Sự cộng hưởng này đến từ những trái tim chân thật cùng chung một nỗi ưu tư chân chính. Vậy th́ chẳng phải là tiếng kêu gào đơn độc nữa, mà cuốn sách này c̣n là sự cộng hưởng rền vang như tiếng sư tử hống ở đô ấp Kammassadhamma thời Phật Gautama c̣n tại thế. Đây quả là một ấn phẩm đáng trân trọng mà chúng tôi hân hạnh được cộng tác thực hiện và giới thiệu với độc giả người Việt năm châu.

Đông Kinh, mùa đông năm 2019

Nam Nghệ Tân Xă