Lược sử trường Gia Long

ST trích (Exryu USA) dịch từ Việt Nam sử lược và  hội Gia Long.

 

Vua Gia Long Là vị vua đầu tiên triều Nguyễn. Ngài đă thống nhất Nam Bắc và đặt Quốc Hiệu là Việt Nam vào năm 1802. Gia Long được chọn làm tên trường nữ Trung Học nổi tiếng tại Sài G̣n. Năm 1908, một số giáo chức VN đă khởi động việc xin chính quyền mở trường cho nữ học sinh nhiều cấp.

Tháng 11-1913 việc xây cất trường bắt đầu trên vùng đất rộng tại đường Legrand de la Lirage, Sài G̣n. Hai năm sau Thống Đốc Roume khai mạc trường và hội đồng giáo chức chọn mầu tím làm đồng phục. Mầu tím biểu hiệu cho sự toàn vẹn và ngay thẳng của phụ nữ VN. Từ đó, trường được gọi là Trường Áo Tím. Lớp học đầu tiên có 42 nữ học sinh. Đây là các học sinh trong thành phố và ngoại ô Sài G̣n. Sau đó trường nhận thêm học sinh từ các tỉnh khác. Trường bắt đầu có nội trú để giúp đỡ các em ở xa. Các học sinh phải thi lấy chứng chi? Học Vấn Căn Bản vào cuối niên học. Năm 1918, toà nhà thư hai được xây song song với toà đầu. Tầng trệt được dùng làm nội trú, căn nhà nhỏ sau toà này được dùng cho việc y tế, giặt và bếp cho các học sinh nội trú. Các lớp nấu ăn và thêu cũng được tổ chức tại đây. Tháng 9-1922, Thống Đốc Albert Sarraut mở thêm cấp Trung Học. Trước cổng trường có bảng đá khắc tên " College des Jeunes Filles Indigenes" Tuy nhiên, Trường Áo Tím vẫn được gọi nhiều hơn. Hiệu Trưởng đầu tiên là người Pháp, bà Lagrange. Trường có lớp 6 ~ 9. Học sinh ở đây phải có chứng chi? Học Vấn Căn Bản và đậu kỳ thi nhập trường. Pháp Văn là ngôn ngữ chính cho Trung Học. Việt ngữ chỉ được dạy 2 giờ mỗi tuần. Học sinh bị phạt khi nói tiếng Việt.

Năm 1926, sự qua đời của nhà cách mạng Phan Chu Trinh làm nhiều học sinh rời trường. Học sinh Áo Tím cũng đă tham gia cuộc biểu t́nh này và một số học sinh đă bị bắt và bị đuổi ra khỏi trường. Năm 1940, Nhật chiếm đóng trường trong thời gian nghi? Hè. Học sinh phải dời đến trường Đồ Chiểu ơ? Tân Định. Sau khi trường được trả lại cho chính quyền, một lần nữa trường bi. Quân Anh chiếm làm trại lính. Năm 1947, quân đội Anh trả trường lại cho học sinh. Hiệu Trưởng phải quyên tiên tiền để sửa chữa sau những chiếm đóng của quân ngoại quốc. Năm 1949, v́số học sinh gia tăng, một toà nhà 2 tầng khác được xây trên đường Bà Huyện Thanh Quan. Năm 1950-51 là năm đáng ghi nhớ: Lần đầu tiên trường được quản trị bởi một nữ Hiệu Trưởng Việt Nam, bà Nguyễn Thi. Châu, trước kia là học sinh tại đây. Năm 1952, hệ thống giáo dục VN thay dần hệ thống Pháp. Pháp và Anh Văn được xem là môn học chủ yếu trong các lớp ngoại ngữ.

Năm 1953, áo trắng với hoa Mai vàng thêu đă thay thế áo tím. Sau đó đồng phục c̣n thêu thêm biểu hiệu tên trường. Chính quyền VN, sau khi lấy lại độc lập từ Pháp, đă chọn Việt Ngữ là Quốc Ngữ và trường được đổi tên là Gia Long. Trải qua nhiều quá tŕnh thay đổi, trường đă thành công xây cất thêm cho nhiều sinh hoạt như: Thư Viện 1965, Pḥng thí nghiệm Lư Hoá 1966, hồ bơi 1968 …

Sau đây là danh sách hiệu trưởng từ ngày thành lập: Lagrange, Lorenzi, Pascalini, Saint Marty, Fougeront, Malleret, Dobois, Nguyễn Thi. Châu, Huỳnh Hữu Hội, Nguyễn Thu Ba, Trần Thi. Khuê, Phạm văn Tất, Trần Thi. Ty. Sau 1975, trường lại bị đổi tên, nhưng Gia Long vẫn là tên mà mọi người ghi nhớ nhất.

ST

PS: Các bạn có thể xem thêm Web site của cựu học sinh Gia Long : http://www.gialong.org/  rất hay.

(ERCT xin cám ơn chị ST đă chia sẻ thông tin này, 39, 39)