VÀI NÉT LỊCH SỬ VỀ NGÀY HIỀN MẪU

< < Nhân dịp "Ngày Lễ Mẹ - Haha no Hi", ERCT xin chúc mừng các bà mẹ thân yêu trong gia đ́nh Exryu đă dành trọn cuộc đời hy sinh mang lại hạnh phúc cho chồng con. ERCT xin tóm tắt lại vài nét lịch sử về ngày lễ cao đẹp đầy t́nh người này. >>

 

 

Theo sử gia Robert J. Myers, nhà nghiên cứu lịch sử các ngày lễ Hoa Kỳ, th́ nguồn gốc Ngày Hiền Mẫu đă được khởi xướng cách đây 95 năm (1908 - 2003) . Và hiện nay đă trở thành một phong tục rất cao đẹp đầy ư nghĩa, được các quốc gia Tây Phương, đặc biệt là Hoa Kỳ, tổ chức hàng năm vào ngày Chúa Nhật Thứ Hai của tháng 5 dương lịch.

Sáng kiến mỗi năm dành riêng một ngày để tỏ ḷng báo hiếu các bà mẹ c̣n sống hay đă qua đời, được sử sách ghi nhận là do công lao của cô Anna M. Jarvis, sanh ngày 1 tháng 5, 1864, tại tiểu bang West Virginia, Hoa Kỳ. Sau này khi lớn lên, chính Anna Jarvis v́ yêu thương mẹ cũng như ḷng quư mến các bà mẹ của các bạn bè, mà Anna Jarvis đă trở thành người đầu tiên khởi xướng Ngày Hiền Mẫu.

Mặc dầu rất bận dạy học tại thị trấn Grafton, nhưng Anna luôn luôn dành nhiều thời giờ để phụng dưỡng mẹ là bà Anna Reese Jarvis. Sau này gia đ́nh cô dời cư về sống tại Thành phố Philadelphia, tiểu bang Pennsylvania. Và người mẹ thân yêu nhất đời mà cô hằng kính yêu phụng dưỡng đă qua đời ngày 9 tháng 5 năm 1905, lúc cô đă 41 tuổi.

Anna Jarvis rất quan tâm lo lắng trước thảm trạng đau buồn của nhiều người con trong các gia đ́nh, khi trưởng thành lại thờ ơ đối với các bà mẹ là những người đă sanh ra, nuôi nấng, giáo dục và hy sinh tất cả cho con từ tấm bé đến trưởng thành. Từ đó Anna bàn luận với các bạn hữu ư định về việc khởi xướng một ngày lễ vinh danh các bà mẹ.

Trong những năm kế tiếp, cô thường tổ chức ngày giỗ mẹ thật long trọng như thăm viếng phần mộ và mời bạn hữu đến gia đ́nh cầu nguyện. Sau đó Anna mở đầu cuộc vận động Ngày Hiền Mẫu bằng một chiến dịch viết thư liên lạc với các cơ quan ngôn luận, các đại diẹân dân cử tại Thượng và Hạ Viện của Quốc Hội, yêu cầu thiết lập một ngày để kính nhớ và báo hiếu các bà mẹ, v́ Anna Jarvis luôn tin tưởng rằng nơi trái tim của mỗi người đều chứa đựng những t́nh cảm thiêng liêng với bà mẹ của ḿnh, tất nhiên sẽ được mọi người hưởng ứng và tán thành hỗ trợ.

Thế rồi Ngày Hiền Mẫu đầu tiên được tổ chức tại thị trấn Grafton, tiểu bang West Virginia vào ngày 10 tháng 5, 1908. Hai tiểu bang West Virginia và Pennsylvania đă chấp thuận đề nghị hữu lư này vào năm 1913. Quốc Hội Hoa Kỳ đă thông qua đề nghị nhận ngày Chúa Nhật Thứ Hai trong tháng 5 dương lịch hàng năm như một ngày lễ lớn để tri ân tất cả các bà mẹ. Sau cùng chính Tổng Thống Hoa Kỳ Wilson đă công bố quyết định này vào ngày 9 tháng 5, 1914.

Kể từ ngày lịch sử đó, tục lệ cao quư thiêng liêng đầy ư nghĩa này đă lan rộng sang các nước láng giềng như Gia nă đại, Mễ Tây Cơ, các nước Âu Châu, Nam Mỹ, đến tận bên kia bờ Thái B́nh Dương như Trung Hoa, Nhật Bản và ngay cả các nước Phi Châu.

< Tại Nhật, Ngày Hiền Mẫu được phát động đầu tiên cách đây 80 năm (1923). Năm 1931, Hoàng Thái Hậu được vinh danh là "Người Mẹ của Quốc gia - Kuni no Haha" và người ta chọn ngày sinh nhật của Hoàng Thái Hậu (3 tháng 6) làm Ngày Hiền Mẫu. Năm 1947, Nhật Bản chính thức chọn ngày chủ nhật thứ hai của tháng 5 làm Ngày Hiền Mẫu. >

Nhưng với những ai theo dơi lịch sử ngày Hiền Mẫu sẽ cảm thấy xót xa ngưỡng mộ cô Anna Jarvis, v́ chính cô là người đă có sáng kiến tổ chức ngày lễ cao quư này mỗi năm, th́ bản thân cô chẳng bao giờ được hân hạnh làm mẹ, để được thưởng thức hương vị huyền nhiệm mà chỉ những ai làm mẹ đích thực mới cảm thấy, v́ cô đă quên hạnh phúc riêng ḿnh, t́nh nguyện không lập gia đ́nh, để dành trọn cuộc đời phục vụ tha nhân.

Khi sanh thời, cô luôn luôn ở bên mẹ để săn sóc. Khi mẹ chết, cô đă dành trọn thời giờ để phục vụ bà chị Elsinore mù ḷa. Sau khi chị qua đời, chính cô cũng bị mù ḷa. Năm 1944 Anna lâm trọng bệnh, nhưng v́ gia đ́nh sa sút nghèo nàn, không có tiền chạy chữa, cuối cùng Anna đă qua đời ngày 24 tháng 11, 1948 tại An dưỡng viện West Chester, tiểu bang Pennsylvania, trong cô đơn, nghèo khổ của một người đă dành trọn cả 84 tuổi đời trong cuộc sống chỉ để phục vụ và yêu thương tha nhân.

Theo phong tục, trong ngày Hiền Mẫu, các người con thường cài trên áo đóa hoa cẩm chướng màu trắng nếu mẹ đă quá cố, hoặc đóa hoa màu hồng dành cho những ai hân hạnh c̣n mẹ. Nhân ngày Hiền Mẫu 1999, tác giả bài viết này xin gửi một bông hoa cẩm chướng màu trắng về bên kia thế giới cho Anna Jarvis để tỏ ḷng quư mến ngưỡng mộ cuộc sống gương mẫu của một người con hiếu thảo. Và cũng xin gửi những đóa hoa màu hồng cho tất cả các bà Mẹ Việt Nam, trong cũng như ngoài nước, những người phụ nữ luôn luôn quên ḿnh v́ chồng con, những người suốt đời tận hiến cho gia đ́nh.

.................................

PS : Những chi tiết bài này trích một phần trong bài "Lịch sử Ngày Hiền Mẫu" của LM Trần Công Thiện.

Các bạn có thể xem thêm chi tiết bằng tiếng Anh - Nhật ở những trang Web dưới đây :

Tiếng Anh :
http://www.rootsweb.com/~wvtaylor/founder.htm
 
http://www.boardofwisdom.com/articles.asp?i=11&ti=intspecial 

http://homepages.rootsweb.com/~homespun/mdfirst.html 

Tiếng Nhật :
http://www.hahanohi.org/mother.html

http://www.hahanohi.org/data/cyumoku.html